آشنایی با صندوق های سرمایه گذاری

آشنایی با صندوق های سرمایه گذاری

سرمایه‌گذاری به زبان ساده به معنای خریدن کالایی است که در حال حاضر مورد استفاده قرار نمی‌گیرد و در آینده با فروش آن سود کسب خواهد شد که این کالا ممکن است ملک، خودرو، طلا، سهام، اشیاء قیمتی و… باشد.
سرمایه گذاری به دو دسته مستقیم و غیرمستقیم تقسیم می شود:

  • در سرمایه گذاری مستقیم، سرمایه‌گذار مستقیما وارد بازار می‌شود و به خرید و فروش سهم می‌پردازد که سرمایه گذاری مستقیم نیازمند داشتن دانش و تجربه و زمان کافی برای بررسی بازار است.
  • در سرمایه گذاری غیرمستقیم، سرمایه گذار از طریق واسطه های مالی از جمله: سبدگردانی، صندوق های سرمایه گذاری و ...  در بورس سرمایه گذاری می کند که در این روش نیازمند تجربه و زمان کافی و... نیست چرا که سرمایه گذاری توسط افراد خبره و حرفه ای انجام می شود.


صندوق سرمایه گذاری چیست؟
 

صندوق سرمایه‌گذاری مجموعه‌ای از سهام، اوراق مشارکت و سایر اوراق بهادار است که فرصت سرمایه گذاری واسطه‌ای را برای شما بوجود می‌آورد.
صندوق‌های سرمایه‌گذاری زیر نظر سازمان بورس و برخی بانک‌ها و موسسه‌های اعتباری فعالیت می‌کنند.
صندوق سرمایه گذاری نهادی مالی است که به منظور مدیریت حرفه‌ای وجوه سرمایه‌ گذاران، با مجوز سازمان بورس و اوراق بهادار، تأسیس شده و تحت نظارت آن سازمان فعالیت می‌نماید. 
صندوق‌ سرمایه گذاری نهادی مالی است که با تجمیع وجوه سرمایه‌ گذاران و در اختیار داشتن منابع مالی گسترده و با استفاده از دانش و تخصص مدیریت سبد دارایی، تلاش می‌کند این امکان را برای سرمایه‌ گذاران فراهم ‌کند تا با دارایی مورد نظر خود در سبدی متنوع از اوراق بهادار شامل سهام، اوراق مشارکت و سایر دارایی‌های مالی سرمایه‌ گذاری نموده و از مزایای آن بهره‌مند شوند.
 

نحوه سرمایه گذاری در صندوق ها
 

برای سرمایه گذاری در صندوق ها ابتدا باید با داشتن مدارک لازم به شعب منتخب آن صندوق مراجعه کنید که این شعب از طریق خود صندوق معرفی می‌شوند.
پس از تکمیل فرم‌های مورد نیاز و گذراندن مراحل اداری، گواهی واحدهای سرمایه گذاری برای شما صادر خواهد شد.


 

منظور از واحد یا یونیت سرمایه‌گذاری چیست؟


افراد زیادی، مبلغی از دارایی خود را نزد این صندوق‌های سرمایه گذاری می‌گذارند که مجموعه همه این مبالغ، دارایی صندوق را شکل می‌دهد.
برای مشخص شدن سهم هر فرد از کل این دارایی و همچنین ورود و خروج آسان به صندوق، مجموعه دارایی صندوق‌های سرمایه گذاری به بخش‌هایی به نام (واحد) یا (یونیت) تقسیم می‌شود که قیمتی معادل 100هزار تومان یا بیشتر دارند.
هر فرد در مراجعه به صندوق‌های سرمایه گذاری می‌تواند یک یا چند واحد را خریداری کند. و هنگام خروج نیز می‌تواند یک یا چند یا همه واحدهای خود را به فروش برساند.
 

 

انواع صندوق های سرمایه گذاری

 

 صندوق‌های سرمایه‌گذاری با درآمد ثابت
 

صندوق‌های سرمایه‌گذاری با درآمد ثابت بازدهی معقول با حداقل ریسک ممکن را دارند و افرادی که واحدهای این صندوق‌ها را خریداری می‏‌کنند‏، معمولا سرمایه‌گذارانی کم ‌ریسکی که انتظار کسب بازدهی مثبت را دارند به دنبال خرید واحد های این صندوق هستند.
به همین منظور مدیران این صندوق‌های سرمایه‌گذاری منابع مالی حاصل از فروش واحدهای این صندوق‌ها را عمدتا به خرید اوراق بهادار بسیار کم ‌ریسک مثل اوراق مشارکت، اوراق اجاره و اوراق خزانه و... اختصاص می‌دهند.
 

 صندوق‌های سرمایه‌گذاری اختصاصی بازارگردان
 

یکی از تجربه‌‌های موفق در حوزه سرمایه‌گذاری در کشورهای مختلف صندوق سرمایه‌گذاری اختصاصی بازارگردانی است.
هدف صندوق‌های سرمایه‌گذاری اختصاصی بازارگردانی جمع‌‌آوری سرمایه از سرمایه‌گذاران و خریدوفروش اوراق بهادار در چارچوب تعهدات بازارگردانی آن اوراق مطابق امیدنامه و کسب منافع از این محل است.
بازارگردان همواره سهام را متعادل نگه دارد و صف خریدوفروش را از بین برده و قیمت سهام را به‌ سوی ارزش ذاتی‌اش سوق دهد.

 

صندوق‌های سرمایه‌گذاری شاخصی
 

هدف صندوق سرمایه‌گذاری مبتنی بر شاخص (Index fund) انطباق پرتفوی سرمایه‌گذاری با شاخص بازار سهام است.
این صندوق منابع خود را براساس الگوی تعیین‌ شده برای یکی از شاخص‌های موجود در بازار، سرمایه‌گذاری می‌کند و تقریباً هیچ نوع معاملات آتی انجام نمی‌دهد و تنها زمانی خرید و روش سهام ضرورت می‌یابد که وجهی به ‌واسطه ورود سرمایه‌گذار جدید اضافه یا به دلیل خروج یک سرمایه‌گذار کم شود.
صندوق‌های سرمایه‌گذاری مبتنی بر شاخص علاوه بر حذف ریسک مدیریت صندوق‌، هزینه‌های نسبتاً پایینی دارند.
هدف مدیران این صندوق تشکیل دادن سبدی از اوراق بهادار با ترکیب و اوزان متناسب با یک شاخص مبنا است تا بر این اساس عملکردی مشابه با عملکرد آن شاخص داشته باشند. 


 صندوق‌های سرمایه‌گذاری در سهام
 

به صندوق‌هایی گفته می‌شوند که بر اساس شرایط درج شده در اساس‌نامه و امیدنامه خود حداقل 7. درصد ترکیب دارایی‌های خود را در سهام شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس یا بازار اول فرابورس سرمایه‌گذاری می‌کنند. 
این صندوق‌ها در ایران به دو دسته بزرگ و کوچک با توجه به تعداد واحدهایی که مجاز به انتشار هستند، تقسیم‌بندی می‌شوند.
در صندوق‌های کوچک‌ تعداد واحدهای سرمایه‌گذاری قابل‌انتشار حداقل 5 هزار و حداکثر 50 هزار واحد سرمایه‌گذاری است.
در صندوق های بزرگ‌ تعداد واحدهای سرمایه‌گذاری قابل‌انتشاربین 50 هزار و 500 هزار واحد سرمایه‌گذاری است.
 

صندوق‌های سرمایه‌گذاری مختلط
 

صندوق‌های سرمایه‌گذاری با توجه به نوع دارایی‌های تحت مالکیت طبقه‌بندی می‌شوند:

  • صندوق هایی که در سهام سرمایه‌گذاری می‌کنند،  صندوق سهامی نامیده می‌شوند.
  • صندوق هایی که اکثر وجوه خود را در اوراق با درآمد ثابت سرمایه‌گذاری کرده، صندوق با درآمد ثابت نامیده می‌شوند.
  • صندوق هایی که در سهام و اوراق با درآمد ثابت به نسبت تقریباً مساوی سرمایه‌گذاری می‌کنند، صندوق مختلط نامیده می‌شوند.

نسبت دارایی‌ سهام و اوراق با درآمد ثابت صندوق‌های مختلط ممکن است در طول زمان تغییر یابد، اما عمدتاً این نسبت حداقل ۴۰ درصد و حداکثر ۶۰ درصد سهام است و مابقی شامل اوراق با درآمد ثابت است.
صندوق‌های مختلط این امکان را برای سرمایه‌گذاران به وجود می‌آورند تا با سرمایه‌گذاری در آن‌ها بتوانند از مزایای تنوع‌بخشی نیز بهره‌مند شوند و اغلب بازدهی بالاتری از صندوق های بازار پول وصندوق های با درآمد ثابت کسب می کنند.
 

صندوق قابل معامله(ETF)
 

صندوق ETF یا Exchange Tradable Found یک صندوق از دارایی‌های متنوع است که درست مانند سهام معمولی در بورس معامله می‌شود.
صندوق‌های سرمایه‌گذاری قابل معامله در بورس (ETF) یک نوع صندوق سرمایه‌گذاری محسوب می‌شود که واحدهای آن در طول روز همانند سهام در بازار معامله می‌شود و ساختاری شبیه صندوق‌های سرمایه‌گذاری مشترک دارند.
 

صندوق‌های تامین مالی
 

صندوق‌های سرمایه‌گذاری در انواع گوناگون در بازار سرمایه هستند که چند نوع آن، به‌منظور تأمین مالی ایجاد شده‌اند.
ازمهم‌ترین دلایل توسعه صندوق‌های سرمایه‌گذاری، ایجاد امکان بهره‌مندی از مزایای اقتصادی ناشی از صرفه‌جویی نسبت به مقیاس، مدیریت حرفه‌ای، افزایش نقدشوندگی و کاهش ریسک‌های غیرسیستماتیک است.
صندوق‌های پروژه، صندوق‌های زمین وساختمان و صندوق‌های جسورانه از این نوع هستند.
 

صندوق پروژه

صندوق پروژه، صندوقی است که در اجرای پروژه‌ها نقش دارد و به‌طور عملی و تخصصی به بحث طرح‌های اقتصادی گوناگون می‌پردازد. 
این صندوق‌ها به‌منظور انجام پروژه مورد نظر خود در چارچوب اساسنامه و با رعایت مقررات، یک شرکت سهامی خاص به نام (شرکت پروژه) تأسیس می‌کند که آن شرکت، پس از تکمیل و آغاز مرحله بهره‌برداری تبدیل به یک شرکت سهامی عام شده و در بورس یا بازار خارج از بورس پذیرش و قابل معامله می‌شود.


مراحل فعالیت صندوق پروژه(به ترتیب)

  1. تهیه طرح توجیهی پروژه و تعیین ارکان
  2. دریافت مجوز تأسیس از سازمان
  3. ثبت صندوق نزد مرجع ثبت شرکت‌ها
  4. دریافت مجوز فعالیت از سازمان
  5. تأسیس صندوق و فروش واحدهای سرمایه‌گذاری
  6. تأسیس شرکت پروژه و اجرای پروژه از محل منابع صندوق
  7. اتمام پروژه و تبدیل شرکت پروژه به سهامی عام
  8. تصفیه یا تبدیل صندوق

 

صندوق زمین و ساختمان

صندوق‌های سرمایه‌گذاری زمین و ساختمان از جمله نهادهای مالی هستند که براساس بند ماده 1 قانون توسعه ابزارها و نهادهای مالی جدید، با مجوز از سازمان بورس در قالب یک شخصیت حقوقی مستقل از ارکان خود تأسیس می‌شوند. 
یکی از اهداف مهم طراحی صندوق زمین وساختمان این است که با اقدام به سرمایه‌گذاری در صندوق‌های زمین و ساختمان، قدرت خرید دارندگان واحدهای سرمایه‌گذاری در برابر افزایش قیمت زمین یا ساختمان در منطقه اجرای پروژه تا حد زیادی حفظ شود.

مراحل فعالیت صندوق زمین و ساختمان (به ترتیب)

  1. تهیه طرح توجیهی ساخت و تعیین ارکان
  2. دریافت مجوز تأسیس از سازمان
  3. ثبت صندوق نزد مرجع ثبت شرکت‌ها
  4. دریافت مجوز فعالیت از سازمان
  5. تأسیس صندوق و فروش واحدهای سرمایه‌گذاری
  6.  ساخت پروژه‌ و فروش واحدها
  7. توزیع سود حاصل بین سرمایه‌گذاران

 

صندوق سرمایه‌گذاری جسورانه

سرمایه‌گذاری جسورانه(Venture Capital) یک مدل سرمایه‌گذاری برای راه‌اندازی کسب‌وکارهای نوپا با پتانسیل رشد بلندمدت است.
این نوع سرمایه‌گذاری برای راه‌اندازی کسب ‌وکارهای کوچک هستند که دسترسی مناسب به منابع مالی ندارند بسیار مناسب است.
صندوق‌های جسورانه از زمان تشکیل ایده تا انتهای پروژه، منابع مالی را تأمین می‌کنند.
هدف از تشکیل این صندوق، جمع‌آوری سرمایه از سرمایه‌گذاران و سرمایه‌گذاری در شرکت‌های در شرف تأسیس یا نوپای دارای پتانسیل رشد زیاد و سریع با هدف کسب بیشترین بازده اقتصادی ممکن در برابر پذیرش ریسک بالا است.


در این مقاله با انواع روش‌های سرمایه‌گذاری مستقیم و غیر‌مستقیم  و همچنین انواع روش های سرمایه گذاری مستقیم آشنا شدیم.
اگر زمان یا دانش کافی برای سرمایه‌گذاری مستقیم ندارید، می‌توانید از روش‌های سرمایه‌گذاری غیر‌مستقیم استفاده کنید.
یکی  از نهادهای مالی معروف برای سرمایه‌گذاری غیرمستقیم، صندوق‌های سرمایه‌گذاری است که با توجه به سرمایه اولیه ،روحیات و میزان ریسک پذیری خود می تونید به راحتی یکی از صندوق ها را برای سرمایه گذاری انتخاب کنید.